Op 26 maart 2027, de 200e sterfdatum van Ludwig van Beethoven, publiceer ik mijn tweede roman, gebaseerd op historische gegevens over Ludwig van Beethoven in de periode november 1792 tot maart 1826.
Over Ludwig van Beethoven
Ludwig van Beethoven wordt geboren op 17 (of 16) december 1770.
Hij is de eerste zoon van Johan van Beethoven en Maria Magdalena Keverich.
In 1787 reist hij naar Wenen om er Mozart te ontmoeten en les van deze grote meester te krijgen. Wellicht ontmoeten ze elkaar kort. Helaas echter moet Beethoven halsoverkop terug naar Bonn, waarschijnlijk omdat zijn moeder ernstig ziek is.
In 1792 verhuist hij definitief naar Wenen, waar hij uitgroeit tot een van de meest bekende concertpianisten in die tijd en een van de grootste componisten voor altijd.
Beethoven sterft op 26 maart 1827.
Beethoven is een van de grote vernieuwers in de klassieke muziek. Aanvankelijk trad hij, zoals dat hoorde in die tijd, in de voetsporen van Haydn en Mozart, maar later componeerde hij in een voor die tijd volstrekt nieuw idioom. In de muziek van onder anderen Schubert, Brahms en Mendelssohn zijn zijn sporen nog heel goed terug te vinden.
Kun je Beethoven echt doorgronden?
Over Beethovens innerlijke wereld is gelukkig veel bekend, doordat hij heel veel notities en brieven heeft geschreven waarvan een groot deel bewaard is gebleven. Ook in zijn muziek klinken zijn diepe roerselen onmiskenbaar door: de wanhoop, de verliefdheden, de woede, zoals bijvoorbeeld in de derde symfonie, Eroica, toen de tot dan toe door Beethoven bewonderde Napoleon Bonaparte zichzelf tot Keizer benoemde.
Ik heb veel over de mens Beethoven gelezen en veel muziek van de componist Beethoven gehoord. De bovenstaande bronnen heb ik gebruikt als inspiratie. Om er een verhaal van te maken fantaseer ik over de blanke pagina’s, de zaken die worden aangestipt, maar waarover niet meer bekend is. Ik heb daar ontzettend veel plezier aan beleefd en ik hoop dat dat in de roman voelbaar is.
Het verhaal gaat over de periode november 1792, de verhuizing van Beethoven van Bonn naar Wenen, tot zijn sterfdag in maart 1826. Ik heb allerlei details verzonnen, ze zijn echter opgehangen aan het verhaal zoals ik ze uit de biografieën heb gedestilleerd. In het bijzonder noem ik daarbij de meest recente biografie van dirigent en musicoloog Jan Caeyers, die een rijke bron van kennis en inspiratie voor mij is en van wie ik elders op deze pagina materiaal heb geplaatst.
Hieronder vind je een lijst van korte fictieve verhalen over diverse facetten van Beethovens levensverhaal. Beschouw ze maar als de opmaat naar de roman. De rode titels kun je direct downloaden, de andere moeten nog verschijnen.
Overzicht van de korte verhalen:
- Josyne
- Vuur
- Prinses
- Grootvader
- Maria Magdalena
- Franz
Het borstbeeld hierboven is gemaakt door Hugo Hagen in 1898 en gefotografeerd door © W.J. Baker
De negende symfonie
Op 7 mei 2024 was het precies 200 jaar geleden dat de Negende Symfonie van Ludwig van Beethoven in Wenen in première ging. Geniet van deze hedendaagse, heel symbolische uitvoering van dit werk: als één mens laat zien hoe vreugde eruit ziet, volgen er al heel snel meer.
Dat dit werk uiteindelijk werd gekozen tot het Europese volkslied is te danken aan het thema: Alle mensen werden Brüder en de aansprekende melodie, die iedereen uit volle borst mee kan zingen. Beethoven was in staat zoiets tot in de kleinste puntjes uit te werken. Dat geldt wat mij betreft voor vrijwel al zijn werk: het klopt gewoon, het had niet anders kunnen zijn.
Belangrijkste bronnen voor de roman en de korte verhalen
Jan Cayers, Beethoven, een biografie
Jan Swafford, Beethoven, Anguish and Triumph
Alexander Thayer, Life of Beethoven (revised by Elliot Forbes)
Laura Tunbridge
Beethoven, een leven in negen composities
Louis Couturier, Beethoven
George Alexander Fischer, Beethoven
Fritz Zobeley, Portrait of Beethoven, an illustrated biography
Margot Wezstein, Familie Beethoven im kurfürstlichen Bonn
Jos van der Zanden, Beethoven, nieuwe onthullingen
Friedrich Kerst: Beethoven: The man and the artist, as revealed in his own words
Stefan Wolf: Beethovens Neffenkonflikt
The New Beethoven – Evolution, Analysis, Interpretation (2020)
Dirigent, musicoloog en groot Beethoven-kenner Jan Caeyers vertelt op zijn eigen passionele manier over Beethoven in deze podcast van 9 afleveringen. Een diepmenselijk verhaal over grootse dromen, gefnuikte ambities, familiale en financiële problemen en natuurlijk ook over zijn vele nederlagen in de liefde. Want ‘Beethoven war immer verliebt!’. Met acteur Koen De Sutter.
EXQI cultuurjournaal, Jan Caeyers – biografie Beethoven, 22 oktober 2009
De Belgische dirigent en schrijver Jan Caeyers schreef een biografie over Ludwig van Beethoven. Hij ontdekte dat de componist in tegenstelling tot zijn imago een innemende man geweest moet zijn.
Muziek bij de korte verhalen
Hoofdstuk 2 van ‘Vuur’
* Sicut Cervus van Giovanni Pierluigi Palestrina, sung by Sisters of St. Thomas.
Dit verhaal hoort bij het korte verhaal ‘Vuur’, dat later verschijnt.